Wie vooruit wil, weet wanneer hij moet pauzeren

Geef eens antwoord op de volgende vraag:

‘Een hockeystick en -bal kosten samen €1,10. De hockeystick kost €1,- meer dan de bal. Hoeveel eurocent kost de bal dan?’

Nadat professor Shane Frederick deze en soortgelijke vragen had voorgeschoteld aan studenten van universiteiten als MIT en Harvard kwam hij tot een opvallende conclusie. Slechts 48% van de MIT-studenten gaf het correcte antwoord op alle vragen. Bij de studenten van de universiteit van Toledo was dat zelfs maar 5%. Hoe kan het dat zo veel slimme koppen dit soort ‘simpele’ vragen fout beantwoordden?

Twee denksystemen

Psycholoog Daniel Kahneman komt met een antwoord. Hij maakt namelijk onderscheid tussen twee menselijke denksystemen, het snelle systeem 1 en het langzame(re) systeem 2.

• Systeem 1 kun je vergelijken met een automatische piloot die zo snel mogelijk antwoord wil geven om zo min mogelijk energie te verbruiken. Van nature maken mensen vanwege dit lage energieverbruik het liefste gebruik van dit systeem. De keerzijde van dit systeem is dat het erg vatbaar is voor het maken van fouten. Luidde jouw antwoord op de hockeyvraag € 0,10? Dan heb je helaas een fout gemaakt en waarschijnlijk systeem 1 gebruikt.
• Systeem 2 wordt ingeschakeld als een directe oplossing niet zomaar voor de hand ligt. Dit systeem werkt weliswaar trager en kost meer energie, maar het is tegelijkertijd veel kritischer en oplettender dan systeem 1. Systeem 2 laat zich daardoor niet snel voor de gek houden en reageert effectiever op situaties of problemen. Luidde jouw antwoord op de hockeyvraag € 0,05? Dan heb je het bij het juiste eind en heb je waarschijnlijk gebruikgemaakt van systeem 2.

Nadelen automatische piloot

Onze automatische piloot heeft natuurlijk niet alleen invloed op het antwoord dat we geven op een misleidende vraag over hockeyattributen. Ook op de werkvloer worden veel zaken automatisch gestuurd door mensen die op basis van hun persoonlijke drijfveren allemaal verschillend gekleurd zijn. Dit kan ervoor zorgen dat situaties of problemen verkeerd worden ingeschat en miscommunicatie ontstaat. En we weten allemaal: dit komt de samenwerking niet bepaald ten goede.

MyHabits leert je te pauzeren op cruciale momenten

Om dit te voorkomen leert MyHabits je op cruciale momenten je ‘pauzeknop’ in te drukken. Het herkennen van die cruciale momenten is erg belangrijk, want die zien er voor de verschillende drijfveren steeds anders uit. Zo kan iemand met een overwegend rode drijfveer het beste op de pauzeknop drukken als hij dwingend of ongenuanceerd gedrag laat zien en iemand met een overwegend gele drijfveer als hij zaken overmatig analyseert en onnodig complex maakt.

Welke stappen kun jij nog maken in het laten zien van effectiever gedrag op de werkvloer?

Referenties

• Frederick, S. (2005). Cognitive Reflection and Decision Making. Journal of Economic Perspectives, 19(4), 25-42.
• Kahneman, D. (2017). Thinking, fast and slow.
• Stijfs, M. & Crijns, J. (2021). Haal het beste uit mensen en teams.